23 Mart 2013 Cumartesi

Deplasmana Yasak, Ev Sahibine Uzak...


Ankara’ya yeni stat “müjdesi (!)” verilmesinin ardından Ankaralılar yeninin sevincinden çok farklı kaygılarla karşıladı haberi.  Stat müjdesinin 19 Mayıs’ın tarihi ve merkeziliğini hiçe sayarak şehir merkezinin uzağına yapılması başta 19 Mayıs müdavimleri olmak üzere pek çok kesimden tepki topladı.

Futbolun hayat koşuşturması ya da farklı sosyoekonomik nedenlerden dolayı hala televizyon seyirci kitlesinden kurtulamamış olmasının handikapları yaşanmaya devam ederken; statlara gelen az sayıda futbol seyircisinin de bu ve benzer nedenlerle statlara küstürülmesi ya da uzaklaştırılması atılan olumlu adımların da boşa çıkarılması olacak.

İlhan Cavcav’ın eleştiri mahiyetinde söyledikleri tam da buraya denk düşüyor; “Stadın şehir merkezinden 30 kilometre uzakta bir yere inşa edilmesi Ankara futboluna bir katkı sunmayacaktır. Ben futbolu 19 Mayıs’ın toprak dış sahalarında top oynayarak, tribünlerinde maç seyrederek sevdim. Şimdi stadyum söylendiği gibi şehir merkezinden 30 kilometre uzağa yapılırsa İstanbul’daki Olimpiyat Stadı’nda olduğu gibi insan sesi değil rüzgar sesi duyulur. Ömrümün neredeyse 60 yılını stadyumlarda geçirdim. Seyircisiz futbol olmaz. Bu yüzden bütün yöneticilerimizden bir ricam var, futbolu şehirden uzaklaştırmasınlar”

Yine CHP milletvekili Ankaragüçlülüğüyle bilinen Aylin Nazlıaka da soru önergesi verdi bu tarz konularla ilgili ama ne yanıtlayan var ne dikkate alan? 

Farklı ülkelerdeki uygulamalara baktığımızda Cavcav’ın söylediğinden farklı şeyler söylememiş idari yöneticilerle karşılaşıyoruz. Statların şehirlerde kolay ulaşılabildiği, ulaşım sisteminin statlara çıktığı , merkezi konumları dikkat çekiyor.

Birkaç ülkeden örneklerle aktarırsak meseleyi, futbolun beşiği denilen İngiltere’de Liverpool şehri iki büyük stada ev sahipliği yapıyor. Liverpool FC’nin Anfield Road ve Everton’ın Goodisson Park stadı neredeyse birbirini görecek derecede yakın olmalarının yanında şehrin tam anlamıyla merkezine oturtulmuş durumdalar. Liverpool resmi sitesinde “ulaşım” başlığı altında “Anfield Road’a gelmek oldukça kolaydır. Sık otobüs seferlerinin yanında farklı yollarla da gelinebilir” diye belirtiyor. Tren istasyonuna da yaklaşık 2 mil olarak belirtilen uzaklık yaklaşık 3 km’ye tekabül ediyor. (http://www.liverpoolfc.com/travel )

Goodison Park’a ise bir çok otobüs seferinin yanında tren istasyonuna uzaklığı sadece 1 mil yani 1,6 km! (http://www.evertonfc.com/tickets/by-bus-or-train.html )

Manchester şehrindeki Old Trafford , adından da anlaşılacağı gibi Manchester’ın Trafford semtinde ikamet ediyor. Trafford şehir merkezine sadece 3 km uzaklıkta… Ve tek tek sayamayacak kadar çok otobüs  seferi ulaşımının yanında metrolink adı verilen metro sistemiyle stada kadar gidebiliyorsunuz. (http://www.blogunited.co.uk/club/old-trafford/public-transport


Fransa’da Parc de France stadyumu da yaşattığı tarihi olayların ve kapasitesinin yanında ulaşım kolaylığı ile ön plana çıkıyor. Tepeden bakıldığında şehrin ortasına kurulmuş bir yapı olarak göze çarpan stat otobüs seferleri olduğu gibi diğer saydığımız statlar gibi metro ulaşımıyla da şehirle iç içe geçmiş durumda.  (https://maps.google.com/maps?f=q&hl=en&geocode=&time=&date=&ttype=&q=&ie=UTF8&ll=48.92448,2.360194&spn=0.003179,0.007231&t=k&z=17&om=0 )

Camp Nou ise şehir dizaynının üst seviyede olduğu Barcelona’da   stat şehrin 5 km. uzağında. Metro istasyonundan ise sadece 10 dakikalık bir yürüyüş mesafesi ile bu futbol mabedine ulaşabiliyorsunuz. Sadece bu mabede de değil aynı zamanda  8500 kapasiteli kapalı bir spor salonu ve Barcelona B  takımının maçlarını yaptığı statta burada bulunuyor. (http://www.stadiumguide.com/noucamp/ )

Bernabeu  Stadı da Madrid’te iş ve ticaret bölgesinde yer alıyor. İnsan ve ziyaretçi sirkülasyonun çok olduğu bir bölgede kurulan stat metro ile ulaşımı en kolay statlardan biri. Otobüs hatları da sık bir şekilde stat yolu üzerinden seferlerini tamamlıyorlar. (http://www.stadiumguide.com/bernabeu/ )

Görüldüğü gibi Avrupa’da yüksek beğeni toplayan statlar tarihi maçlarının yanında kolay ulaşımlarıyla da göz kamaştırıyor desek şu anki stat karmaşasında abartı olmaz. Türkiye’de şehir dışına konuşlanmış statlarda maç oynatma sistemi birkaç kez denenmiş ve başarısız olmuşsa da tuhaf bir şekilde bu ısrar devam ediyor.
Öncelikle Olimpiyat Stadı ile başlayan seyirciye uzak futbol anlayışı birkaç bin kişinin ancak gittiği bir stattan öteye götürmemişti devasa yapıyı.  Galatasaray şampiyonluk parolası ile başladığı sezonda  77000 kişilik statta,  gelen başarısızlığın etkisi olsa da asıl olarak ulaşım zorluğu ve imkansızlığı damga vuruyordu seyirci rakamlarına.

Yine çok değil geçtiğimiz sezon Antalyaspor Mardan Stadında boş tribünlerde kısıtlı sayıda taraftara oynamıştı.  Mardan Stadı şehrin dışında olmasının yanında hiçbir ulaşım ağı yoktu. İki arabanın dahi karşılıklı geçemeyeceği bir yol üzerinden gidilen stat yolu gidenlere de eziyet oluyordu. En basitinden akşam 19:00 maçından dönüş tam anlamıyla eziyetin öbür adıydı. Ama bu sezon şehir içine gelen takım hem Mardan ile boy ölçüşemeyecek dolulukta hem de takım şehir bütünleşmesi adına çok daha olumlu bir hava oluşturuyor.

Bir yandan Avrupa’dan örnekler öte yanda sonda değindiğimiz “Made in Turkey” yöntemleri… Başarısızlıkta ısrar anlamına gelen şehir dışına taşınan statlar aynı zamanda hafta içi harçlık biriktiren öğrencinin bir bilet parası da yola vermesi demek oluyor; ya da onu denkleştiremeyip maça gidememesi…  Asgari ücretle çalışan işçinin aylık yol parasına bir de maç yol parası eklemesi demek oluyor. Akşam 5’te mesaisi biten memurun “Kızılay’da arkadaşlarla biraz oyalanayım stada geçerim” rahatlığını terk edip “işten yarım saat daha erken çıkabilir miyim” telaşı alacak. En önemlisi de iki hafta üst üste stada gitmeyen insanın uzaktan kumanda alışkanlığı edinmesi olarak tribünlere yansıyor. 

Taraftarın gol sesinin olmadığı futbolcunun gol haykırışının yankıyla kendisine geri döndüğü bir futbol komedisinden başka bir anlamı olmasa gerek şehir dışı meselesinin. Statların son hali artık deplasman taraftarına yasak ev sahibi taraftarına uzak… 

2 yorum:

  1. stade de france olarak koyduğunuz kısımdaki resim stad parc de princes'e ait.o stad da pariste ama psg oynuyor maçlarını.stad de france parisin biraz kuzeyinde saint denis'te

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Evet haklısınız teşekkürler uyarınız için, yazıyı farklı bir mecrada Parc Des Princes diye girip burada böyle girmem tuhaf olmuş :) tekrar teşekkürler

      Sil